کتاب جامعه‌شناسی خودمانی نوشته ی حسن نراقی‌ست. او در اول کتاب خود آورده «تولستوی میگوید باید گفتنی هایی را گفت که احتمالاً بسیاری می‌دانند ولی جرات ابراز آن را حتی برای خودشان ندارند.» قصد نهایی این کتاب نیز مروری است بر همین حرفها درباره خودمان و درباره جامعه ایرانی.

این کتاب را در واقع آیینه ی تمام‌نمای ایرانی می‌تواند باشد. ویژگی‌هایی از جمله بیگانگی با تاریخ،ظاهر سازی، ریاکاری،قانون گریزی، احساساتی بودن،شعار زدگی،همه چیز دانی و…است.صفاتی که هر روز آنها را در اجتماع می بینیم و گاه خود نیز از عمل کنندگان آن هستیم. نویسنده خود این صفات را بیماری می داند که برای معالجه ی آن ها ابتدا باید ازبیماربودن خود آگاه شویم و به آنان اعتراف کنیم وسپس برای علاج و اصلاح آن اقدام کنیم. پس براین اساس فقط به بیان دردها و عقب ماندگی ها گاه با ریشه ی تاریخی و چند بیت شعرو برمحور شعار«ازماست که برماست»پرادخته و درمان را به عهده ی خودمان گذاشته است. در رابطه با شیوه ی نگارش کتاب با توجه به این که یکی ازعلل کم خوانی ما ایرانی ها کمبود کتاب های ساده و مفید است،نویسنده با لحن خودمانی و صادقانه با خواننده ی خود صحبت می کند.

البته ذکر این نکته نیز الزامی است که باید توجه داشت که بررسی‌ کلیشه‌ای ویژگی‌های ایرانی نقدهای بسیاری دارد و می‌توان به آن خرده گرفت که از ساحت جامعه‌شناسی دور است.